1. Ewolucja praktyki nadzorczej AML/CFT 2020–2026 – od krajowego nadzoru do AMLA
Moduł przedstawia zmianę sposobu, w jaki w ostatnich latach organy nadzoru podchodzą do oceny systemów AML/CFT. Omówione zostanie przejście od kontroli formalnego posiadania procedur do oceny rzeczywistej skuteczności procesów, jakości zarządzania ryzykiem i zdolności banku do wykazania, że stosowane rozwiązania odpowiadają jego rzeczywistemu profilowi ryzyka.
Analizie zostaną poddane najważniejsze kierunki widoczne w praktyce GIIF, KNF i EBA, w tym rosnące znaczenie Risk-Based Approach, jakości danych, dokumentowania decyzji, powiązania KYC z monitoringiem transakcji, odpowiedzialności zarządu oraz skuteczności kontroli. Moduł pokaże również, w jaki sposób dotychczasowy dorobek EBA jest przejmowany i rozwijany przez AMLA oraz co oznacza to dla banków spółdzielczych pozostających pod nadzorem krajowym.
2. Kary i nieprawidłowości w bankach spółdzielczych – czego rzeczywiście dotyczą sankcje nadzorcze
Moduł będzie oparty na analizie rzeczywistych przypadków sankcyjnych dotyczących banków spółdzielczych. Omówione zostaną decyzje odnoszące się m.in. do nieprawidłowego monitoringu transakcji, braku aktualizacji informacji o kliencie, nieprawidłowej identyfikacji beneficjenta rzeczywistego, niewłaściwego stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego, braków szkoleniowych oraz uchybień w raportowaniu do GIIF.
Celem modułu będzie pokazanie nie tylko wysokości sankcji, ale przede wszystkim tego, jakie mechanizmy systemowe zawiodły i jak podobne problemy mogą powstawać w innych bankach. Szczególna uwaga zostanie zwrócona na różnicę pomiędzy incydentalnym błędem pracownika a nieprawidłowością o charakterze systemowym, która może wskazywać na nieskuteczność procesu, kontroli lub modelu zarządzania ryzykiem.
3. Ocena ryzyka, KYC, beneficjent rzeczywisty i PEP – gdzie kończy się znajomość klienta, a zaczyna ryzyko nadzorcze
Moduł poświęcony będzie praktyce regulatorów w zakresie oceny ryzyka klienta i stosowania środków bezpieczeństwa finansowego. Omówione zostanie znaczenie aktualności informacji o kliencie, celu i charakteru relacji, źródła środków, struktury własnościowej, beneficjenta rzeczywistego oraz statusu PEP.
Szczególna uwaga zostanie zwrócona na sytuacje typowe dla bankowości spółdzielczej, w których wieloletnia relacja z klientem i lokalna znajomość jego działalności mogą prowadzić do nadmiernego polegania na wiedzy historycznej. Pokazane zostanie, dlaczego historia relacji nie może zastępować aktualnego profilu klienta oraz kiedy zmiana zachowania transakcyjnego powinna prowadzić do ponownej oceny KYC i ryzyka.
Moduł będzie także obejmował podejście regulatorów do korzystania z CRBR, ustalania i weryfikowania beneficjenta rzeczywistego, klientów PEP oraz przypadków, w których brak wystarczających lub wiarygodnych informacji powinien skutkować zastosowaniem dodatkowych środków bezpieczeństwa albo zmianą sposobu dalszego prowadzenia relacji.
4. Monitoring transakcji, alerty i raportowanie do GIIF – jak regulator ocenia cały proces decyzyjny
Moduł będzie poświęcony praktycznej ocenie skuteczności transaction monitoring. Punktem wyjścia będzie założenie, że regulator nie ocenia wyłącznie tego, czy bank posiada system generujący alerty, lecz także czy scenariusze, progi i reguły odpowiadają profilowi ryzyka banku oraz czy alert prowadzi do rzetelnej i udokumentowanej analizy.
Omówiony zostanie cały proces od wykrycia nietypowej aktywności, poprzez analizę kontekstu transakcji i źródła środków, aż do decyzji o zamknięciu alertu, aktualizacji profilu klienta, zastosowaniu wzmożonych środków bezpieczeństwa albo przekazaniu zawiadomienia do GIIF.
Na rzeczywistych przykładach zostanie pokazane, jakie błędy w monitoringu i raportowaniu były przedmiotem sankcji wobec banków spółdzielczych oraz dlaczego brak odpowiedniego uzasadnienia decyzji może być oceniany jako słabość całego systemu AML/CFT. Moduł obejmie również znaczenie wykorzystania wcześniejszych zawiadomień i przypadków podejrzeń do aktualizacji scenariuszy monitoringu i ogólnej oceny ryzyka banku.
5. Governance, szkolenia, outsourcing i technologia – odpowiedzialność banku za skuteczność systemu AML
Moduł koncentruje się na odpowiedzialności zarządu, AML Compliance Officera oraz pozostałych funkcji kontrolnych za rzeczywiste działanie systemu AML/CFT. Omówione zostanie podejście regulatorów do pozycji i niezależności funkcji AML, przepływu informacji do zarządu oraz obowiązku zapewnienia odpowiednich zasobów i skutecznego nadzoru nad realizacją procesów.
Istotną częścią modułu będą szkolenia AML, których znaczenie jest coraz wyraźniej widoczne również w praktyce sankcyjnej dotyczącej banków spółdzielczych. Omówione zostanie podejście regulatorów do aktualności, adekwatności i dokumentowania szkoleń oraz do obowiązków dotyczących osób wykonujących zadania AML w ramach outsourcingu.
Moduł obejmie również korzystanie z systemów zewnętrznych, rozwiązań wspólnych, usług dostawców technologii i RegTech. Pokazane zostanie, dlaczego bank może powierzyć wykonanie określonych czynności, ale nie może przenieść na dostawcę odpowiedzialności za ich rezultat. Szczególna uwaga zostanie poświęcona testowaniu skuteczności systemów, jakości danych, walidacji scenariuszy oraz rosnącym oczekiwaniom dotyczącym automatyzacji i wykorzystania AI.
6. Od praktyki nadzorczej do AMLA – jak przygotować bank spółdzielczy do nowego modelu nadzoru
Ostatni moduł połączy doświadczenia z lat 2020–2026 z kierunkiem, w jakim rozwija się europejski system AML/CFT. Punktem odniesienia będą powstające standardy AMLA dotyczące m.in. oceny ryzyka instytucji, customer due diligence, ongoing monitoring oraz raportowania podejrzeń.
Moduł pokaże, które z dotychczasowych problemów nadzorczych będą miały szczególne znaczenie po dalszym ujednoliceniu standardów oraz w jaki sposób bank spółdzielczy powinien przygotować się do bardziej porównywalnego i opartego na skuteczności modelu nadzoru.
Podsumowaniem będzie praktyczne spojrzenie na system AML/CFT poprzez sekwencję: wymóg – proces – kontrola – dowód – test – nieprawidłowość – działanie naprawcze. Dzięki temu uczestnicy będą mogli ocenić nie tylko, czy bank posiada wymagane procedury, lecz przede wszystkim czy jest w stanie wykazać regulatorowi, że jego system AML/CFT rzeczywiście działa.